Từ 1-1-2026, xe ô tô phải lắp ghế trẻ em trên ô tô cho trẻ dưới 10 tuổi và chiều cao dưới 1,35 m khi ngồi trên xe, trừ xe kinh doanh vận tải hành khách.
Vì sao trẻ dưới 10 tuổi, cao dưới 1,35 mét phải dùng ghế trẻ em trên ô tô?
Theo đại diện Cục CSGT, luật đã quy định trẻ em dưới 10 tuổi và dưới 1,35 mét thì không được ngồi hàng ghế phía trên và phải sử dụng thiết bị an toàn bởi các lý do sau:
Thứ nhất, khi trẻ dưới 1,35 mét, việc sử dụng dây đai an toàn theo xe sẽ không đảm bảo an toàn khi có va chạm xảy ra, bởi với chiều cao đó của trẻ, dây đai an toàn chỉ kéo tới phần đầu, cổ không phù hợp với trẻ, không đảm bảo độ an toàn của dây với trẻ.
Thứ hai về độ tuổi, tầm trên 10 tuổi là độ tuổi mà bố mẹ, người lớn nói mà trẻ có thể nghe lời, tiếp thu. Còn độ tuổi dưới 10 là tầm tuổi trẻ còn đang nghịch ngợm, cần sự giám sát của người lớn.
Thứ ba, đã có rất nhiều nghiên cứu theo quy chuẩn quốc tế được đưa ra, sau đó cơ quan chức năng mới áp dụng vào luật và việc này rất thực tế. Nhiều khi người dân cứ nghĩ rằng ôm trẻ vào lòng là an toàn, nhưng không phải thế. Khi xảy ra va chạm, đứa trẻ có thể bị văng ra, gây chấn thương. Hay chỉ cần tài xế phanh gấp, đứa trẻ cũng có thể bị dúi người ra phía trước gây nguy hiểm.
“Bài học từ mũ bảo hiểm, bài học từ việc không thắt dây an toàn, ngăn chặn người điều khiển phương tiện có nồng độ cồn trong cơ thể tham gia giao thông đã có rất nhiều.
Đặc biệt, trẻ em là đối tượng không thể tự bảo vệ an toàn cho chính bản thân. Vì vậy, trẻ em rất cần những người lớn có trách nhiệm và luật pháp được đưa ra để bảo vệ cho trẻ em – những đối tượng yếu thế. Người dân cần tuân thủ, chấp hành pháp luật về giao thông“, vị đại diện Cục CSGT nhấn mạnh.
Quy định về thiết bị an toàn cho trẻ em
Theo quy định tại tiết 1.3.1 tiểu mục 1.3 Mục 1 Quy chuẩn QCVN 123:2024/BGTVT giải thích: Thiết bị an toàn cho trẻ em là thiết bị có khả năng bảo đảm an toàn cho trẻ em ở tư thế ngồi hoặc nằm trên xe ô tô, được thiết kế để giảm nguy cơ chấn thương cho người dùng trong trường hợp xảy ra va chạm, hoặc ô tô giảm tốc độ đột ngột bằng cách hạn chế sự di chuyển của cơ thể trẻ em.
Thiết bị an toàn cho trẻ em bao gồm:
– Hệ thống ghế trẻ em CRS là tổ hợp các bộ phận bao gồm ghế, dây đai, khóa an toàn, thiết bị điều chỉnh và các phụ kiện khác như nôi, tấm chắn va chạm; có khả năng lắp đặt chắc chắn lên ô tô.
– Hệ thống ghế trẻ em nâng cao ECRS (Enhanced Child Restraint System) gồm:
+ Hệ thống ghế trẻ em tích hợp ISOFIX toàn diện (Integral Universal ISOFIX Child Restraint Systems-i-Size)
+ Hệ thống ghế trẻ em tích hợp ISOFIX “dành cho xe đặc biệt” (Integral “Specific vehicle ISOFIX” Child Restraint Systems).
Tại tiểu mục 2.1 Mục 2 Quy chuẩn QCVN 123:2024/BGTVT thì quy định chung đối với thiết bị an toàn cho trẻ em như sau như sau:
(1) Thiết bị an toàn cho trẻ em phải phù hợp để lắp đặt lên ô tô.
(2) Không có cạnh sắc hoặc phần nhô gây hư hại quần áo người ngồi trong xe ô tô, hư hại vỏ bọc ghế ô tô.
(3) Các bộ phận cứng của thiết bị an toàn cho trẻ em không lộ các cạnh sắc làm mòn dây đai tại các vị trí tiếp xúc với dây đai.
(4) Không thể tháo các bộ phận của thiết bị an toàn cho trẻ em hoặc không thể tháo nếu không sử dụng các dụng cụ chuyên dụng. Bất kỳ thành phần nào có thiết kế để tháo rời được nhằm bảo dưỡng hoặc điều chỉnh phải đảm bảo tránh nguy cơ lắp đặt sai và sử dụng không đúng cách.
Thay đổi quy định về bắt buộc lắp thiết bị an toàn/ ghế trẻ em trên ô tô
Tuy nhiên, trước thời điểm áp dụng, quy định bắt buộc lắp ghế trẻ em trên ô tô nhận nhiều ý kiến khác nhau. Trong lần lấy ý kiến đại biểu Quốc hội liên quan đến sửa Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ vào giữa tháng 11, một số đại biểu đề nghị chỉ nên áp dụng quy định với xe gia đình, xe chở người lưu thông trên cao tốc.
Đối với taxi, xe dịch vụ trong đô thị, đại biểu nói nên cân nhắc miễn trừ để phù hợp thực tế, bởi nhiều trường hợp khó trang bị từng loại thiết bị an toàn cho từng nhóm tuổi khác nhau.
Tiếp thu các ý kiến, Bộ Công an đang chỉnh lý dự thảo luật theo hướng giữ nguyên nguyên tắc đảm bảo an toàn cho trẻ em nhưng bổ sung nội dung: “Trừ xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách”. Như vậy, quy định không cho trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 m ngồi cùng hàng ghế với tài xế và phải sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em chỉ áp dụng đối với xe cá nhân.
